Bilinmeyen Uzantılara Sahip Dosyalar Nasıl Açılır?
Uzantılar, dosya adlarının sonlarında bulunan ve o dosyanın ne tür bir dosya olduğunu, hangi uygulamayla açıp işleyebileceğimizi bize bildiren karakterlerdir. Ama her zaman bildiğimiz uzantılarla karşılaşmayız veya elimizde karşılaştığımız dosya uzantısı için uygun bir uygulama olmayabilir. Peki bu durumda o dosyanın hangi uygulamayla açılması gerektiğine nasıl karar vereceğiz?
Uzantının Ne Olduğunu Araştırın
Bu noktada yapacağımız ilk hamle, uzantıyı internette aratmak olur. “.xyz dosya uzantısı nedir”, “.xyz file extension”, “what is the .xyz file” gibi. Baktınız sonuç bulamadınız, o zaman Wolfram Alpha sitesine gidip orada uzantıyı aratabilirsiniz. Bu sitede o uzantının ne olduğunu, türünü, imzasını ve hangi uygulamalarla açılabileceğini görebilirsiniz.
Uzantıya Sahip Olmayan Dosyaları Tanımlamak
Uzantılar, dosyayı tanımlayan karakterler değil, hangi uygulamanın o dosyayı açmasının uygun olduğunu bildiren ve dosya sonuna eklenen karakterlerdir. Yani uzantıya sahip olmayan dosyaları da tanımlamak mümkün. Çünkü her dosya formatının kendine ait özel bir imzası var ve dosyalar bu imzalar kullanılarak uygulamalar tarafından işlenir.
Bunu yapmak için kullanabileceğimiz ilk araç TrIDNet. Bu araç, kendi içinde sahip olduğu binlerce kayıt içeren dosya imza veri tabanını kullanarak, uygulamaya verdiğiniz dosyanın hangi dosya olabileceğini size gösteriyor.
ornek_dosya isimli dosyamızı ele alalım.
Herhangi bir uzantıya sahip olmayan bu dosyayı uygulamamıza verelim.
Uygulama bize bu dosyanın bir ZIP, yani arşiv dosyası olduğunu söylüyor. Bu da demek oluyor ki, biz bu dosyayı WinRAR veya 7-Zip gibi arşiv uygulamalarıyla açabiliriz.
Görüldüğü üzere dosyamız açıldı. Dosya gerçekten de bir arşiv dosyası. Başka bir dosya ile deneyelim.
bilinmeyen_dosya isimli dosyamızı inceleyelim.
Bu sefer elimizde nispeten daha büyük bir dosya var. TrIDNet uygulamasına bu dosyayı verelim.
Uygulama bize bu dosyanın %50 ihtimalle bir JPG, yani resim dosyası olabileceğini söylüyor. Bu da demek oluyor ki biz bu dosyayı Microsoft Fotoğraflar, ImageGlass, Nomacs gibi resim görüntüleme araçlarıyla açabiliriz. Test edelim.
Görüldüğü üzere dosyamız gerçekten de bir resim dosyası.
TrIDNet uygulamasını kullanmak için uygulamayı indirirken yanında veri tabanını da indirmeniz gerekir.
“TrIDNet v1.95 ZIP” linki, uygulamanın kendisi. “TrID XML defs 7z” ise uygulamanın analiz yaparken kullandığı veri tabanı. Veri tabanı arşiv dosyasını indirdikten sonra klasöre çıkarıp içindeki “defs” klasörünü, uygulamanın bulunduğu klasörün içine kopyaladıktan sonra işlem tamamlanıyor. Sonrasında aracı kullanmaya başlayabilirsiniz.
Daha İleri Seviye Kontrol: Hex Kontrolü
Eğer uygulamayla çözmek yerine, dosya imzalarını kendiniz kontrol etmek istiyorsanız bu da mümkün. Uygulama yüklemeden, siteye bir kere girdikten sonra artık yerelde çevrim dışı çalışan hexed.it sitesini kullanabilirsiniz.
Sitede sol üstte bulunan “Dosya Aç” ikonuna tıklayıp dosyamızı seçelim.
Dosyayı seçtik. Şimdi üst sekmedeki kısımdan “Araçlar” > “Dosya Biçimi Tanımlaması” diyelim.
Gördüğünüz gibi bu sitedeki tanımlayıcı altyapı TrIDNet uygulamasının veri tabanı tarafından destekleniyor. Buradan da kontrolü yapabilirsiniz. Şimdi Hex kontrolüyle dosya imzalarına bakalım.
Seçeceğimiz kadar bayt’ı seçiyoruz ve CTRL + C yapıp kopyalama menüsünü açıyoruz.
Stil kısmından “Plain Data with spaces” seçeneğini seçip, sağ alttan “Kopyala & Kapat” butonuna tıklayıp Hex değerini kopyaladık. Bu noktada iki seçeneğimiz var: Dosya imza veri tabanı bulup orada Hex değerini aratacağız veya doğrudan yapay zekadan bu dosya imzasının hangi dosya türüne ait olduğunu belirlemesini isteyeceğiz.
Önce veri tabanıyla başlayalım. Bu veri tabanlarından bir tanesi Gary Kessler’in Dosya İmza Tablosu. İnteraktif site için https://filesig.search.org/ kullanacağız.
Arama çubuğunun solundaki “ASCII File Description” seçeneğini “Header (Hex)” olarak değiştiriyoruz ve dosyamızdan aldığımız imzayı yapıştırıyoruz.
Görüldüğü üzere herhangi bir sonuç çıkmadı. Demek ki imza veri tabanında bu şekilde kayıtlı değil. O yüzden en sondan başlayıp yavaş yavaş siliyoruz.
Bingo! Bir imza yakaladık ve dediğine göre dosyamız bir resim dosyası.
Diğer yöntemimiz ise yapay zekaya bu imzanın hangi dosya türüne ait olduğunu sormak. Google Gemini yapay zekasına şu soruyu sorduk:
Güzel bir şekilde açıklayarak o da bunun bir resim dosyasına ait olduğunu doğruladı. Başka bir dosya için deneyelim.
Dosyanın adı file.
Dosyamızın yine bir uzantısı yok ve dosyanın başında bulunan baytlar da yukarıdaki görselde gözüktüğü gibi. Önce site üzerinden tespit yapıyoruz.
Dosya bir Matroska video dosyası olarak gözüküyor. Yapay zekaya sorup oradan da kontrol etmek adına Hex değerini kopyalayıp Gemini’a atıyoruz.
Görüldüğü üzere bu dosya bir video dosyasıymış. Bu yöntemler sayesinde dosyanın ne olduğunu iki şekilde doğrulamış olduk.
Kaynak: Techolay